{"id":1073,"date":"2015-06-20T09:42:25","date_gmt":"2015-06-20T09:42:25","guid":{"rendered":"http:\/\/bizimkokpit.com\/?p=1073"},"modified":"2015-07-06T06:20:54","modified_gmt":"2015-07-06T06:20:54","slug":"radarlarin-tarihcesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bizimkokpit.com\/index.php\/2015\/06\/20\/radarlarin-tarihcesi\/","title":{"rendered":"Radarlar\u0131n Tarih\u00e7esi"},"content":{"rendered":"

\u0130lk Deneyler<\/h2>\n
\"\"<\/a>
aradar0003p1<\/figcaption><\/figure>\n

Radar ile ilgili ilk ciddi \u00e7al\u0131\u015fmalar 1930’larda ba\u015flad\u0131, fakat temel fikirlerin k\u00f6keni elektromanyetik deneyler ger\u00e7ekle\u015ftiren\u00a0Alman fizik\u00e7i Heinrich Hertz taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen deneylere\u00a0dayan\u0131r. Hertz \u0130sko\u00e7 fizik\u00e7i James Clerk Maxwell’in teorik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 deneysel olarak ispatlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. Maxwell \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n ve radyo dalgalar\u0131n\u0131n hepsinin ayn\u0131 temel kanunlara tabi elektromanyetik dalgalar oldu\u011funu form\u00fcle etmi\u015fti. Maxwell’in \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n sonucu olarak, elektromanyetik dalgalar\u0131n metal nesnelerden yans\u0131d\u0131\u011f\u0131 ve yal\u0131tkan\u00a0maddelerde\u00a0ise k\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ortaya \u00e7\u0131k\u0131yordu. Hertz 1888 y\u0131l\u0131 i\u00e7inde 66 cm boyunda (455 MHz) radyo dalgalar\u0131 kullanarak bu \u00f6zelli\u011fi g\u00f6steren deneyler\u00a0yapt\u0131.<\/p>\n

Hertz in \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndan ortaya \u00e7\u0131kan, nesnelerin tespit edilebilece\u011fi fikri\u00a0\u00e7ok uzun s\u00fcre fark\u00a0edilmeden kalmad\u0131. 1904 y\u0131l\u0131nda “bir engel detekt\u00f6r\u00fc ve gemi navigasyon cihaz\u0131 (an obstacle detector and ship navigation device)” ad\u0131 ile an\u0131lan\u00a0Hertz’in g\u00f6sterdi\u011fi prensipler \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fan bir cihaz farkl\u0131 \u00fclkelerde Alman m\u00fchendis\u00a0Christian H\u00fclsmeyer ad\u0131na patentlendi.\u00a0H\u00fclsmeyer bulu\u015funu Alman donanmas\u0131na g\u00f6sterdi fakat ilgi g\u00f6rmedi. 1930’lara kadar\u00a0radar\u0131n kullan\u0131m\u0131 i\u00e7in ne ekonomik, ne sosyal nede askeri bir neden yoktu. Uzun menzilli askeri bombard\u0131man u\u00e7aklar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck y\u00fckler ta\u015f\u0131ma kapasitesine ula\u015fmas\u0131 ile\u00a0bunlar\u0131n tespit edilme ihtiya\u00e7 has\u0131l oldu.<\/p>\n

II.\u00a0D\u00fcnya sava\u015f\u0131 \u00f6ncesinde radar geli\u015ftirmekte olan pek \u00e7ok \u00fclke, sava\u015fla birlikte di\u011fer tespit y\u00f6ntemleri ile birlikte radarlar\u0131 da denemeye ba\u015flad\u0131lar. Bu y\u00f6ntemler aras\u0131nda u\u00e7ak motorlar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 akustik\u00a0g\u00fcr\u00fclt\u00fcy\u00fc dinleme ve ate\u015fleme ile olu\u015fan elektriksel g\u00fcr\u00fclt\u00fcy\u00fc dinlemekte bulunuyordu. Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar ayr\u0131ca k\u0131z\u0131l \u00f6tesi alg\u0131lay\u0131c\u0131larla da denemeler yapt\u0131lar. Bunlar\u0131n hi\u00e7biri etkili olamad\u0131.<\/p>\n

 <\/p>\n

\u0130lk Askeri Radarlar<\/h2>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

1930’lar boyunca radyo dalgalar\u0131n\u0131n yans\u0131malar\u0131\u00a0ile u\u00e7ak tespit etme sekiz \u00fclke taraf\u0131ndan birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z ama neredeyse e\u015f zamanl\u0131 olarak askeri ama\u00e7l\u0131 deneniyordu. Amerika Birle\u015fik Devletleri, \u0130ngiltere, Almanya, Fransa, Sovyetler Birli\u011fi, \u0130talya, Hollanda ve Japonya\u00a0bu konuda \u00e7al\u0131\u015fma yapan \u00fclkelerdi. II. D\u00fcnya sava\u015f\u0131 ba\u015f\u0131nda her \u00fclke kendine has radar cihazlar\u0131na sahipti.<\/p>\n

Amerika’daki ilk radar tespiti 1922 y\u0131l\u0131nda Washington da\u00a0NRL (U.S. Naval Research Laboratory<\/a>\u00a0–\u00a0Amerikan Donanmas\u0131 Ara\u015ft\u0131rma laboratuvar\u0131) laboratuvarlar\u0131 taraf\u0131ndan bir nehrin iki yan\u0131na konan verici ve al\u0131c\u0131 ile nehirden ge\u00e7en bir bir geminin tespiti ile oldu (Bu t\u00fcr d\u00fczeneklere bistatik radar deniliyor). Umut verici sonu\u00e7lar\u0131na ra\u011fmen Amerikan donanma subaylar\u0131 bu \u00e7al\u0131\u015fmaya destek olmak konusunda isteksiz davrand\u0131lar. Radar ile ilgili daha b\u00fcy\u00fck geli\u015fme 1930 y\u0131l\u0131nda NRL ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131 taraf\u0131ndan bir u\u00e7a\u011f\u0131n verici anten \u00fczerinden ge\u00e7i\u015finin sinyalde bir dalgalanma olu\u015fturmas\u0131n\u0131n tespiti ile yap\u0131ld\u0131. Fakat monostatic radar\u0131n ke\u015ffine kadar, yani hem al\u0131c\u0131 hem vericinin ayn\u0131 anten ile yap\u0131labilmesi, \u00fcst makamlar\u0131n dikkatini\u00a0yeterince\u00a0\u00e7ekemedi. Bu \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fan bir radar 1939 da USS New York sava\u015f gemisinde denendi.<\/p>\n

Amerika taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen ilk radar SCR-268 (205 MHz) u\u00e7aksavar toplar\u0131n\u0131 kontrol etmede kullan\u0131l\u0131yordu, SCR-270 (100 MHz) is u\u00e7aklar\u0131 tespit etmede. Her iki modelde II. D\u00fcnya sava\u015f\u0131 ba\u015f\u0131nda mevcuttu. Bir adet SCR-270 Havaide Amerikan g\u00f6zetleme gemilerinin birinde\u00a0bulunuyordu ve Pearl Harbor’a yakla\u015fan Japon sava\u015f u\u00e7aklar\u0131n\u0131 tespit etmi\u015fti (7 Aral\u0131k 1941). Fakat bombalar d\u00fc\u015fmeye ba\u015flay\u0131ncaya kadar kimse bu radar g\u00f6zleminin \u00f6nemini takdir etmedi.<\/p>\n

\u0130ngiltere radar ile u\u00e7ak tespit\u00a0\u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na 1935 y\u0131l\u0131nda ba\u015flad\u0131. \u0130ngiliz h\u00fckumeti \u00e7al\u0131\u015fmalara h\u0131zland\u0131rarak devam etmek noktas\u0131nda m\u00fchendisleri y\u00fcreklendiriyordu, \u00e7\u00fcnk\u00fc\u00a0sava\u015f olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n gittik\u00e7e\u00a0kuvvetlendi\u011finin g\u00f6r\u00fcyorlard\u0131. 1938 y\u0131l\u0131nda ilk \u0130ngiliz radar sistemi g\u00f6reve\u00a0ba\u015flad\u0131 (30 MHz – k\u0131sa dalga boyu – HF band\u0131 – radarlar i\u00e7in olduk\u00e7a d\u00fc\u015f\u00fck bir frekans) ve sava\u015f boyunca g\u00f6revde\u00a0kald\u0131. Bu ilk radarlar sava\u015f\u0131n ilk zamanlar\u0131nda nispeten k\u00fc\u00e7\u00fck \u0130ngiliz hava g\u00fc\u00e7lerinin Almanlar kar\u015f\u0131s\u0131nda ayakta kalmas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131. Asl\u0131nda bu radar\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 frekans a\u00e7\u0131s\u0131ndan optimum oldu\u011fu s\u00f6ylenemezdi fakat mucidi olan Sir Robert Watson-Watt taraf\u0131ndan da ifade edildi\u011fi \u00fczere ar\u0131zalanmadan \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 en ideal \u00e7\u00f6z\u00fcm olmas\u0131ndan daha \u00f6nemliydi.<\/p>\n

Sovyetler ‘de 1930’lu y\u0131llarda radarlar \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Almanlar\u0131n Haziran 1941 \u00fclkelerinin\u00a0\u00fczerine sald\u0131rd\u0131\u011f\u0131 zaman, Sovyetler halihaz\u0131rda farkl\u0131 radar tipleri geli\u015ftirmi\u015f durumdayd\u0131 ve u\u00e7ak alg\u0131lama ma\u00e7l\u0131 75 MHz (VHF Band\u0131) de \u00e7al\u0131\u015fan radarlar \u00fcretmekteydiler. \u00dcretimlerine Alman istilas\u0131 ile ara vermek ve yer de\u011fi\u015ftirmek durumunda kald\u0131lar.<\/p>\n

Almanlar ise, II. D\u00fcnya sava\u015f\u0131n\u0131n\u00a0ba\u015f\u0131nda radar konusunda di\u011fer \u00fclkelerden daha ileri durumdayd\u0131lar. M\u00fcttefik bombard\u0131manlar\u0131na kar\u015f\u0131 karada ve havada radar konu\u015fland\u0131rmay\u0131\u00a0yapm\u0131\u015flard\u0131. Hatta 1936 da cep z\u0131rhl\u0131s\u0131 diye tabir ettikleri gemilerden birine bir radar koymu\u015flard\u0131. Radar geli\u015ftirmeyi 1940 y\u0131l\u0131n\u0131n sonlar\u0131na do\u011fru durduran Almanlar sava\u015f\u0131n bitmek \u00fczere oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordu. Amerika ve \u0130ngiltere ise aksine bu konudaki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131rd\u0131lar. Almanlar hatalar\u0131n\u0131 fark ettiklerinde aradaki fark\u0131 kapatmak i\u00e7in art\u0131k \u00e7ok ge\u00e7 kalm\u0131\u015flard\u0131.<\/p>\n

375 MHz ve 560 MHz ile \u00e7al\u0131\u015fan baz\u0131 Alman radarlar\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda, t\u00fcm ba\u015far\u0131l\u0131 \u00e7al\u0131\u015fan radar sistemleri VHF band\u0131nda ve 200 MHz alt\u0131nda \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. VHF Band\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 pek \u00e7ok problem olu\u015fturuyordu. \u00d6ncelikler VHF band\u0131n\u0131n h\u00fczme geni\u015fli\u011fini \u00e7ok b\u00fcy\u00fckt\u00fc. Daha dar h\u00fczme geni\u015fli\u011fi daha kesin do\u011fruluk, \u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fck ve istenmeyen yans\u0131malar\u0131n daha az olmas\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131yordu. \u0130kinci olarak VHF band\u0131n\u0131n elektromanyetik spektrumu hassas mesafe \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc i\u00e7in k\u0131sa at\u0131mlar gerektiren geni\u015f dalga boyuna izin vermiyordu. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc olarak VHF band\u0131 atmosferik g\u00fcr\u00fclt\u00fcye maruz kald\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in al\u0131c\u0131n\u0131n hassasiyetini limitliyordu. B\u00fct\u00fcn bu k\u0131s\u0131tlamalar\u0131na\u00a0ra\u011fmen 1930’larda radyo teknolojisinin \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc VHF band\u0131nda ba\u015flad\u0131 ve hakiki bir ba\u015far\u0131 sa\u011flad\u0131. Bu ilk \u00e7al\u0131\u015fmalardan sonra g\u00f6r\u00fcld\u00fcki\u00a0daha y\u00fcksek frekanslarla ve daha k\u00fc\u00e7\u00fck dalga boylar\u0131 ile \u00e7al\u0131\u015fmak ve daha k\u00fc\u00e7\u00fck antenler kullanmak\u00a0tercih edilebilir.<\/p>\n

II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 Boyunca Geli\u015fmeler<\/h2>\n

1939 da Birmingham \u00dcniversitesinde bulunan\u00a0magnetron osilat\u00f6r\u00fc sayesinde radarlarda y\u00fcksek frekans (mikrodalga) kullan\u0131m\u0131 ba\u015flad\u0131. 1940 da \u0130ngilizler magnetron kavram\u0131n\u0131 Amerikal\u0131lara g\u00f6sterince \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n merkezi Cambridge’deki MIT\u00a0I\u015f\u0131n\u0131m laboratuvar\u0131 oldu. Mikrodalga radarlar\u0131n ba\u015far\u0131l\u0131 geli\u015fimi askeri ihtiya\u00e7lardaki \u00f6ncelik ve ba\u015far\u0131l\u0131 bilim adamlar\u0131n\u0131n toplanmas\u0131 sayesinde olmu\u015ftur. 1940’dan 1945’e kadar ge\u00e7en be\u015f senelik\u00a0d\u00f6nemde y\u00fczden fazla radar sistemi geli\u015ftirildi. Bunlarda en \u00e7ok kayda de\u011fer olan\u0131 SCR-584 olarak bilinen top kontrol sistemiydi. Yeteri kadar\u00a0y\u00fcksek hassasiyette a\u00e7\u0131sal tarama yaparak dairesel olarak d\u00f6nen anteni ile gelen hedef hakk\u0131nda hi\u00e7bir g\u00f6rsel belirti olmadan\u00a0u\u00e7aksavarlar\u0131 y\u00f6nlendirebiliyordu. \u00c7al\u0131\u015fma aral\u0131\u011f\u0131 2.7 den 2.9 GHz kadard\u0131 (S Band\u0131) ve \u00e7ap\u0131 2 metreyi bulan parabolik yans\u0131t\u0131c\u0131 antene sahipti. \u0130lk kez bir sava\u015fta 1994 y\u0131l\u0131nda kullan\u0131ld\u0131. Kullan\u0131ma ba\u015flama zamanlamas\u0131 \u00e7ok iyiydi, \u00e7\u00fcnk\u00fc ondan \u00f6nceki model olan SCR-268’leri nas\u0131l atlatmalar\u0131 gerekti\u011fini Almanlar \u00f6\u011frenmi\u015fti.\u00a0Almanlar SCR-584’e haz\u0131rl\u0131ks\u0131z yakaland\u0131lar.<\/p>\n

Sava\u015f Sonras\u0131<\/h2>\n

Sava\u015ftan sonra radar geli\u015fiminde ilerleme nispeten yava\u015f oldu. 1940 lar\u0131n son yar\u0131s\u0131 sava\u015f s\u0131ras\u0131nda ba\u015flat\u0131lm\u0131\u015f olan geli\u015ftirmelerin devam\u0131na sad\u0131k kal\u0131narak ge\u00e7ti. Bunlardan ikisi, monopulse takip radar\u0131 ve hareket eden cisim radarlar\u0131 (MTI – moving target indication). Bu iki radar\u0131 geli\u015ftirmek y\u0131llar ald\u0131.<\/p>\n

1950’lere gelindi\u011finde daha geli\u015fmi\u015f radar sistemleri ortaya \u00e7\u0131kmaya ba\u015flad\u0131. \u00d6yle ki a\u00e7\u0131sal olarak kesinlik 0.1 miliradyana kadar indirgenebildi. 220 MHz den 450 MHz kadar \u00e7\u0131kan daha g\u00fc\u00e7l\u00fc radarlar yap\u0131ld\u0131. Bu radarlar\u0131n anten \u00e7aplar\u0131 yatayda 37 metreye kadar varabiliyordu ve \u00e7ok uzak mesafelerden bile bir u\u00e7a\u011f\u0131 tespiti m\u00fcmk\u00fcn olabiliyordu. Bir ba\u015fka kayda de\u011fer geli\u015fimde radarlara kararl\u0131\u00a0bir \u015fekilde g\u00fc\u00e7 sa\u011flayan\u00a0klystron amplifikat\u00f6r\u00fc n\u00fcn bulunmas\u0131 ile oldu. Yapay A\u00e7\u0131kl\u0131kl\u0131 Radar (SAR – \u00a0Synthetic Aperture Radar) ise 1950 ba\u015flar\u0131nda g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flad\u0131, fakat geli\u015fimini tamamlamas\u0131 dijital i\u015flemenin ve di\u011fer geli\u015fmelerin gelmesi ile birlikte 30 seneden fazla s\u00fcrd\u00fc. Havada g\u00f6nderdi\u011fi titre\u015fimin geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc ile mesafe \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc yapan APS (Airborne Pulse Dopler Radar) kullan\u0131lmas\u0131 ilk olarak 1950’lerin sonlar\u0131nda Bomarc havadan-havaya f\u00fczelerinde g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Ayr\u0131ca 1950’liler \u00f6nemli teorik konular\u0131n radarlar\u0131n tasar\u0131m\u0131na katk\u0131da bulunmas\u0131na da sahne oldu. Bunlardan biri istatistiksel y\u00f6ntemler g\u00fcr\u00fclt\u00fc i\u00e7inde sinyal bulma teorisiydi (matched filter) \u00a0ile ilgiliydi. Bu teori bir radar al\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n zay\u0131f sinyalleri alg\u0131lamas\u0131 i\u00e7in gereken ayarlar\u0131n\u00a0nas\u0131l yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini g\u00f6steriyordu.<\/p>\n

Dopler frekans kaymas\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 II. D\u00fcnya sava\u015f\u0131ndan \u00f6ncede bilinmiyordu fakat radarlarda uygulamaya ge\u00e7mesi 1950’leri buldu. Dopler cisimlerin h\u0131z\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra y\u00fcksek \u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fck resim elde etmek i\u00e7inde kullan\u0131ld\u0131 (Polislerin H\u0131z Tespitinde kulland\u0131\u011f\u0131 gibi). Ayr\u0131ca Dopler hava durumu radarlar\u0131nda f\u0131rt\u0131nalar\u0131n tespit edilmesi ve tehlikeli wind-shear efektlerinin g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesi i\u00e7inde kullan\u0131l\u0131yor.<\/p>\n

1960’larda Amerikan donanmas\u0131 i\u00e7in ilk AEW (Airborne Early Warning – Havadan Erken Uyar\u0131) u\u00e7a\u011f\u0131 Grumman E-2 geli\u015ftirildi. Ayr\u0131ca art\u0131k radarlar balistik f\u00fczelerin ve uydular\u0131n tespit edilmesi i\u00e7inde kullan\u0131l\u0131yordu.<\/p>\n

 <\/p>\n

Dijital \u00c7a\u011f<\/h2>\n

1970’lerden sonra dijital teknoloji inan\u0131lmaz bir h\u0131zla geli\u015fim g\u00f6stermeye ba\u015flad\u0131. Radarlar art\u0131k hedef ay\u0131r\u0131m\u0131 da yapabilir hale geldi. Radarlar sayesinde deniz \u00fcst\u00fcnden esen r\u00fczgarlar\u0131n h\u0131z\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fclebiliyordu. 1980 geldi\u011finde uydular uzaktan alg\u0131lama i\u00e7in radarlar ile donat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Deniz y\u00fczeyindeki yap\u0131lar, buzullar\u0131n durumu ve di\u011fer \u00e7evresel etkiler g\u00f6zlemlenebilir hale geldi. 1990’lara gelindi\u011fin radarlar ile ya\u011f\u0131\u015f yo\u011funlu\u011fu dahi tespit edilmeye ba\u015flad\u0131. Bir u\u00e7ak ise 3,700 km uzaktan tespit edilebilir hale gelmi\u015fti. D\u00fcnyadan sonra radarlar y\u00f6nlerini di\u011fer gezegenlere de \u00e7evirdi \u00f6yle ki\u00a0Ven\u00fcs’\u00fcn \u00fc\u00e7 boyutlu resimlerini elde edebildik.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

II. D\u00fcnya sava\u015f\u0131n ba\u015flat\u0131\u011f\u0131 ve so\u011fuk sava\u015fla devam eden \u00e7o\u011fu zaman askeri ama\u00e7lar\u0131n \u00f6nc\u00fc oldu\u011fu radarlar\u0131n geli\u015fimi g\u00fcn\u00fcm\u00fcze gelindi\u011finde 94 GHz ile \u00e7al\u0131\u015fan ve eski radarlara g\u00f6re 100 ile 1000 kat daha fazla enerji ihtiya\u00e7 duyan radarlar\u0131m\u0131zla y\u0131ld\u0131zlar\u0131 tar\u0131yoruz. \u00d6yle ki baz\u0131 radarlar k\u00fc\u00e7\u00fck bir kasaba kadar elektrik harcar durumdalar. Umar\u0131z bundan sonraki geli\u015fmeler sava\u015flar\u0131n tetiklemesi ile de\u011fi\u015f insanl\u0131\u011f\u0131n umum \u00e7\u0131karlar\u0131 do\u011frultusunda devam eder<\/p>\n

 <\/p>\n

kaynak: http:\/\/www.britannica.com\/technology\/radar\/<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u0130lk Deneyler Radar ile ilgili ilk ciddi \u00e7al\u0131\u015fmalar 1930’larda ba\u015flad\u0131, fakat temel fikirlerin k\u00f6keni elektromanyetik deneyler ger\u00e7ekle\u015ftiren\u00a0Alman fizik\u00e7i Heinrich Hertz taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen deneylere\u00a0dayan\u0131r. Hertz \u0130sko\u00e7 fizik\u00e7i James Clerk Maxwell’in teorik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 deneysel olarak ispatlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. Maxwell \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n ve radyo dalgalar\u0131n\u0131n hepsinin ayn\u0131 temel kanunlara tabi elektromanyetik dalgalar oldu\u011funu form\u00fcle etmi\u015fti. Maxwell’in \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n sonucu olarak, elektromanyetik<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1122,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-1073","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknoloji"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bizimkokpit.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1073","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bizimkokpit.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bizimkokpit.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bizimkokpit.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bizimkokpit.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1073"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/bizimkokpit.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1073\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1123,"href":"https:\/\/bizimkokpit.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1073\/revisions\/1123"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bizimkokpit.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1122"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bizimkokpit.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1073"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bizimkokpit.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1073"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bizimkokpit.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1073"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}